Trump'ın iptal ettiği doğumla vatandaşlık yüksek yargıda

SİYASET

ABD Yüksek Mahkemesi bugün, Başkan Donald Trump'ın "doğumla vatandaşlık" uygulamasının iptaline yönelik kararnamesini ele alıyor. Ülkede yasa dışı ya da geçici olarak bulunan ebeveynlerin ABD'de doğan çocuklarına vatandaşlık verilmesine karşı çıkan Trump'ın duruşmaya bizzat katılması bekleniyor.

Yargıçlar, bugünkü oturumda, New Hampshire'da kararı iptal eden alt mahkeme hükmüne karşı Trump yönetiminin yaptığı itirazı dinleyecek. Kararname, farklı mahkemeler tarafından engellendiği için şu ana dek ülke genelinde hiçbir yerde yürürlüğe girmedi.

Mahkemenin nihai kararını yaz başında açıklaması bekleniyor. Trump, duruşmaya katılması halinde ülkenin en yüksek mahkemesinde sözlü duruşmaya iştirak eden görevdeki ilk başkan olacak.
Trump görevdeki ilk gününde imzalamıştı
Trump'ın ikinci döneminin ilk gününde imzaladığı doğumla vatandaşlık kararnamesi, Cumhuriyetçi yönetimin kapsamlı göçmenlik kısıtlamalarının bir parçası olarak öne çıkıyor. Bu politika, Trump döneminde Yüksek Mahkeme'nin önüne nihai karar için gelen ilk göçmenlik düzenlemesi oldu. Mahkeme daha önce, Trump'ın "acil durum" yetkisine dayanarak uyguladığı gümrük vergilerini iptal etmişti.

Trump, Şubat ayı sonunda alınan gümrük vergisi kararına sert tepki göstermiş, aleyhine oy veren yargıçları "vatansever olmamakla" suçlamıştı. Başkan, Pazar günü Truth Social'da yaptığı paylaşımda da mahkemeyi hedef alarak, doğumla vatandaşlığın "kölelerin çocuklarıyla ilgili olduğunu" savundu ve "Aptal yargıçlar büyük bir ülke yaratamaz" ifadelerini kullandı.

250 bin bebek etkilenecek
Eğer mahkeme aksi yönde karar vermezse Trump'ın kararnamesi, 1868'de kabul edilen Anayasa'nın 14'üncü Değişikliği ile 1940'tan bu yana yürürlükte olan federal yasanın ABD topraklarında doğan herkese vatandaşlık verdiğine ilişkin yerleşik anlayışı kökten değiştirecek. 14'üncü Değişiklik, eski köleler dahil olmak üzere siyah Amerikalıların vatandaşlığını güvence altına almak amacıyla hazırlanmıştı.

Alt mahkemeler, 1898 tarihli Wong Kim Ark kararına atıf yaparak, kararnamenin Anayasa ve federal yasaya aykırı olduğu ya da büyük ihtimalle aykırı olacağı yönünde hükümler verdi. Söz konusu kararda, Çinli ebeveynlerden ABD'de doğan bir çocuğun vatandaş olduğuna hükmedilmişti.

Trump yönetimi ise yaygın vatandaşlık yorumunun yanlış olduğunu savunuyor ve ABD vatandaşı olmayan ebeveynlerin çocuklarının "ABD'nin yargı yetkisine tabi olmadığını" öne sürüyor. Başsavcı John Sauer, mahkemenin "Anayasa'nın anlamına ilişkin uzun süredir devam eden yanlış anlamaları düzeltmesi gerektiğini" belirtti.

Hiçbir mahkeme bu görüşü kabul etmezken, kararnameden etkilenecek hamile kadınları temsil eden avukatlar, Yüksek Mahkeme'nin de bunu yapmaması gerektiğini vurguluyor. Amerikan Sivil Özgürlükler Birliği Hukuk Direktörü Cecillia Wang, "ABD Başkanı, Amerikan vatandaşlığının tanımını kökten yeniden yazmaya çalışıyor" dedi.

Göç Politikası Enstitüsü ile Pennsylvania Eyalet Üniversitesi Nüfus Araştırma Enstitüsü'nün araştırmasına göre, her yıl ABD'de doğan 250 binden fazla bebek kararnameden etkilenecek. Trump'ın söylem ve uygulamalarında yasa dışı göç öne çıksa da düzenleme, ülkede yasal olarak bulunan öğrenciler ve yeşil kart başvuru sahipleri dahil tüm yabancıları kapsıyor.

AP / TY,MUK
haber içerik kaynak:

https://www.dw.com/tr/trump%C4%B1n-iptal-etti%C4%9Fi-do%C4%9Fumla-vatanda%C5%9Fl%C4%B1k-y%C3%BCksek-yarg%C4%B1da/a-76616410