MÜ DE SAYIŞTAYA TAKILDI

EKONOMİ

Mersin üniversitesi (MÜ) Sayıştay tarafından denetlendi. Ortaya çıkan raporda ise; Kadrolu Avukat Bulunmasına Rağmen Dışarıdan Avukatlık Hizmeti Alımı Yapıldığı, Altyapı Projelerinin Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonunun Değerlendirme ve Kabulü Olmadan Uygulamaya Geçirildiği ortaya çıktı.

Diğer taraftan, 2023 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 1.490.580.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde 791.470.231,27 TL ödenek eklenmiş ve toplam ödenek 2.282.050.231,27 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin %95’95’i olan 2.189.619.224,57 TL kullanıldığı, 2023 yılsonu itibarıyla bütçe giderlerinin 2.189.619.224,57 TL olarak gerçekleştiği,  Bütçenin %95,95’i kullanıldığı, Personel giderlerinde 1.599.279.484,02 TL ödeneğin 1.585.753.154,56 TL’si, sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinde 214.701.400,00 TL ödeneğin 213.181.572,76 TL’si, mal ve hizmet alımı giderlerinde 200.305.367,25 TL ödeneğin 190.850.122,48 TL’si, cari transferlerde 80.816.980,00 TL ödeneğin 80.477.844,93 TL’si, sermaye giderlerinde 186.947.000,00 TL ödeneğin 119.356.529,84 TL’si harcandığı ortaya çıktı.

Ayrıca, Üniversite tarafından 2023 yılında; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı, Erasmus destekleri ile Avrupa Birliği hibelerinden toplam 33.195.194,12 TL bütçe dışı kaynak kullanıldığı da tespit edildi.

BU ARADA, 2023 yılı bütçesine göre tahmin edilen bütçe geliri 1.490.580.000,00 TL olup, Üniversitenin yılsonunda net bütçe geliri 2.206.008,865,60 TL olarak gerçekleştiği,  Dönem faaliyet geliri 2.342.822.377,72 TL, gelirlerden indirim, iade ve iskonto toplamı 2.298.553,24 TL ve faaliyet gideri 2.305.816.288,54 TL olan Üniversite, 2023 yılını 34.707.535,94 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamlandığı, Üniversite özel bütçesi dışında bulunan;

- Döner Sermaye İşletmesinin 2023 yılı gelir toplamı 1.560.693.570,67 TL, gider toplamı 1.987.278.738,02 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem 426.585.167,35 TL zarar ile tamamlandığı,

- Sağlık Kültür Spor Dairesi Başkanlığı İktisadi İşletmesinin sermaye tutarı 2.000.562,53 TL olup, 2023 yılı gelir toplamı 50.865.094,82 TL, gider toplamı 47.052.847,17 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem sonu 3.812.247,65 TL kâr ile tamamlandığı, İşletmeden kâr payı aktarımı olmadığı, Üniversite 06.06.2005 tarihli ve 2005/8971 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kurulan Mersin Teknopark AŞ’nin ortağı olduğu,  

Şirketin kuruluş sermayesi 1.000.000,00 TL olup Üniversitenin ortaklık payı %15 oranında 150.000,00 TL olduğu, Ayrıca Üniversite 31.03.2018 tarih ve 30377 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2018/11415 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kurulan Mersin Tarım-Gıda İhtisas Teknoloji Geliştirme Bölgesi Kurucu ve İşletici AŞ’nin (AGROPARK) ortağı olduğu,

Adı geçen Şirketin kuruluş sermayesi 1.000.000,00 TL olup, 2022 yılı sonu itibarıyla 4.000.000,00 TL’ye, 2023 yılında da 8.000.000,00 TL’ye yükseltilmiş olduğu, Üniversitenin %11,25 oranında ortaklığı bulunmadığı, Şirketten de kâr payı aktarımı olmadığı tespit edildi.

Kadrolu Avukat Bulunmasına Rağmen Dışarıdan Avukatlık Hizmeti Alımı Yapılması

Üniversitede hukuk müşaviri dâhil kadrolu beş avukat çalışmaktayken aynı zamanda sözleşme ile dışarıdan avukatlık hizmeti alındığı tespit edildi.

17.01.2013 tarih ve 28531 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Serbest Avukatlardan Hizmet Satın Alınmasına İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “Avukatlık hizmeti satın alınacak haller” başlıklı 4’üncü maddesinde aynen; “İdareler, muhakemat hizmetlerini kendi hukuk birimlerinden, bakanlıklarından veya bağlı kuruluşlarından ve Maliye Bakanlığından temin edemediği ya da hizmetin özel uzmanlık gerektirdiği ilgili bakan onayı ile belirlendiği hallerde, serbest avukatlardan hizmet satın alabilir.” Denilmekte dediğinin altını çizen Sayıştaycılar,

Aynı maddenin ikinci fıkrasında da “Hizmet alımının konusu bir veya birden fazla dava ve icra işinin takip ve sonuçlandırılması olabileceği gibi belirli bir yerdeki dava ve icra takiplerinin belirli bir süreyle sınırlı olarak görülmesi şeklinde de olabilir.” hükmü yer almaktadır, Diyerek tespit yapmışlar

Ve Yönetmelik hükmüne göre idareler sadece, kendi hukuk birimlerinde avukatlarının bulunmadığı veya ilgili avukatlık hizmetinin özel uzmanlık gerektirdiği konularda serbest avukatlardan hizmet satın alabilecekler ve bu hizmet de belli davalar ya da belli yerdeki davaların belli süreyle takibiyle sınırlı olacağının altını çizmişler,

Söz konusu hizmet alımı Milli Eğitim Bakanlığından onay alınmak suretiyle yapılmışsa da, yukarıda da belirtildiği gibi ilgili avukatlık hizmetinin sadece özel uzmanlık gerektirdiği konularda serbest avukatlardan hizmet satın alınabilecek ve bu hizmet de belli davalar ya da belli yerdeki davaların belli süreyle takibiyle sınırlı olması gerektiğini belirtmişler.

Ayrıca gerek kamu gerekse özelde bir avukatın bakabileceği dosya veya dava sayısına ilişkin bir standart ve düzenleme de bulunmadığı,

Dolayısıyla personel ihtiyacının ilgili mevzuat hükümlerinde belirlenen usul çerçevesinde karşılanmasının gerektiği, 

Üniversitede hukuk müşaviri dahil beş kadrolu avukat bulunmakta iken genel avukatlık hizmetinin serbest avukattan dört yıl boyunca düzenli olarak sözleşme karşılığında alınmasının yukarıda bahsi geçen Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığı

Ve hukuk hizmetlerinin kadrolu avukatlar vasıtasıyla gördürülmesi gerektiği tespiti yapıldı.

Altyapı Projelerinin Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonunun Değerlendirme ve Kabulü Olmadan Uygulamaya Geçirilmesi

Sayıştay denetçilerince, Bilimsel Araştırma Projelerinden (BAP) altyapı projelerinin, Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonunun değerlendirme ve kabul sürecinden geçmeden yürütüldüğü görülmüş, 

Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelik’te bilimsel araştırma komisyonu; bilimsel araştırma projelerinin değerlendirilmesi, kabulü, desteklenmesi, teşvik ve koordine edilmesi, yükseköğretim kurumu araştırma performansının artırılması için tedbirler alınması ile araştırma performansının ölçülmesi, değerlendirilmesi ve araştırma politikalarının belirlenmesiyle ilgili faaliyetlerin yürütülmesi ve üst yöneticinin bilimsel araştırmalarla ilgili olarak vereceği diğer görevleri yürütmek amacıyla oluşturulan komisyon olarak tarif edildiği,

Aynı Yönetmelik’in “Bilimsel araştırma projelerinin kabulü, yürütülmesi ve sonuçlandırılması” başlıklı 7’nci maddesinde; bir projenin uygulamaya geçirilmesinin, bu proje için hazırlanan protokolün üst yönetici veya yazılı olarak yetki devri yapılmak suretiyle komisyon başkanı tarafından onaylanmasına bağlı olduğu ifade edilmiştir.

Üniversitenin 2019 yılında çıkardığı BAP Yönergesi’nde de komisyonun görevleri arasında, proje başvurularını değerlendirerek desteklenip desteklenmeyeceğine karar vermek hususunun yer aldığı,

Yönetmelik ve Yönerge’deki düzenlemelerden anlaşıldığı üzere bir bilimsel araştırma projesinin değerlendirmesini yapmak ve sonrasında desteklenip desteklenmeyeceğine karar vermek BAP Komisyonunun uhdesinde olduğu,

Yönetmelik’te, değerlendirme ve destekleme kararının BAP Komisyonunun yetki ve sorumluluğunda olmasının yanı sıra aynı projelerin komisyon tarafından onaylanan bütçe planına uygun yürütüleceği,

projeler için ilave bütçe verilmesinin ve finansman değişiklikleri ile söz konusu projelerin toplam maliyetini değiştirecek kaynak geçişlerinin komisyon kararları çerçevesinde gerçekleştirileceği hususları da düzenlendiği,

buna rağmen Üniversitede altyapı projelerinin BAP Komisyonunca değerlendirilmeden ve desteklenme kararı verilmeden sadece Rektörlük oluru ve Yönetim Kurulu Kararıyla uygulamaya geçirilmiş olduğu görüldüğü,

Bununla beraber bütçe ve ek bütçe ihtiyacı da bir üst sınır olmaksızın Rektörlük ve Yönetim Kurulu Kararıyla belirlendiği,

Proje için başlangıçta bir bütçe belirlenmekte olsa da Üniversitenin BAP Yönergesi’nin 7’nci maddesinde bu proje türünün herhangi bir bütçe üst sınırının olmadığı belirtildiğinden Rektörlük oluru ve Yönetim Kurulu Kararıyla istenildiği kadar ek bütçe kullanımı yapıldığı,

2023 yılı sonu itibarıyla Yönetim Kurulu Kararı ve Rektörlük oluruyla (BAP Komisyonundan geçmeden, onaylanmadan), 2019-2023 yılları arasında yürütülen ve açık olarak devam eden toplam 46 adet proje olduğu,

Üniversite tarafından bulguda yer alan tespite katılınmış, düzeltme işlemlerine başlanıldığı bilgisi verilmişse de 46 adet proje Komisyon onayı olmadan yürütüldüğü,

Tüm bilimsel araştırma projelerinin ayırt edilmeksizin BAP Yönetmeliği’nde öngörülen komisyon değerlendirme ve kabul süreçlerinden geçirilerek uygulamaya konulması, bütçe planına uygun olarak ve ihtiyaç duyulan ilave bütçenin yine BAP Komisyonunca karara bağlanarak işlemlerin yürütülmesi gerektiği raporda belirtilmiş.