• 17.09.2017
Mustafa Kaymakçı

Mustafa Kaymakçı

PAMUK ÜRETİMİNDE ARTIŞ MI VAR?

PAMUK ÜRETİMİNDE ARTIŞ MI VAR?

Prof.Dr.Mustafa KAYMAKÇI

Geçtiğimiz yıllarda,Türkiye’de  desteklemelerin yetersizliği ve çiftinin örgütsüz olmasına ek olarak  mevsim normallerinin üzerinde seyreden hava sıcaklığı, susuzluk ve kuraklığın etkisiyle pamukta rekolte çok düşmüş, pamukta beklenen verim gerçekleşmemiş ve de pamuğun dünya fiyatlarındaki düşüşü de üreticiyi zor durumda bırakmıştı.Bütün bunların sonucu olarak pamuk üretimi vahim bir şekilde gerilemişti.

Bilindiği üzere Türkiye, bir zamanlar dünyanın en önemli pamuk üreticilerinden ve ihracatçılarından birisiydi. Türkiye pamuk üreticisi olduğu için tekstil ve konfeksiyonda da söz sahibiydi. Sonra pamukta öyle politikalar uygulandı ki, Türkiye ürettiğinden daha fazla pamuk ithal etmek zorunda kaldı. Yüksek girdi maliyetleri ve fiyat istikrarsızlığı nedeniyle üretici pamuk üretiminden hızla uzaklaşmıştı.  Yılda pamuk ihtiyacının en az yarısı Amerika ve Yunanistan’dan ithal edilmişti.

Egede Pamuk Üreticisi Ne Durumdaydı?

Aslında Egeli pamuk üreticisinin de  sorunlar hiç bitmedi. En kaliteli pamuğu ürettiği halde,tarımsal desteklemelerden mahrum kaldıkları  için ekim alanlarını azaltmışlar, domatese ya da silajlık mısıra yönelmişlerdi.Bunun sonucu olarak yukarıda da değinildiği üzere pamuk üretimi gerilemiş,Türkiye yurt dışından pamuk ithal eder duruma gelmişti. Örneğin salt 2015/2016  döneminde Türkiye 920 bin ton pamuk ithalatı yapmış, 1.4 milyar dolar döviz ödenmişti.

Pamuk Üretiminde Artış Mı Var?

Pamuk ithalatının dayanılmaz artışını engellemek için 2017 yılında  kimi düzenlemeler yapıldı. Bunların sonucunda Ege Bölgesi’nde  uydu görüntüleriyle yapılan çalışmada,2016-2017 döneminde öncekine göre pamuk ekim alanlarının yüzde 10.8, kütlü üretiminin yüzde 25 artış olacağı belirtiliyor.

Bununla birlikte üreticiler, fiyatların belirsizliğini koruması nedeniyle endişelerini dile getiriyor.Bu bağlamda bir açıklama yapan İncirliova Ziraat Odası Başkanı Ali Kaykı, bu yıl pamuktan beklentilerinin yüksek olduğunu anlatırken şöyle konuştu:

" Bu yıl ne olacak çiftçi bunu merakla beklemektedir. Bakanlığımız bu konuyla ilgili bir çalışma yapmalıdır. Çiftçiler ne ekeceğini ocak ayından itibaren bilmeli. Pamukta hasat sezonu gelmiş ama bir türlü fiyatın ne olduğunu bizler bile bilemiyoruz. Hasadını yaptığımız pamuğu elden çıkardıktan sonra fiyatını öğreneceğiz… Geçen yıl da iyi bir fiyat yakalarız diye düşünürken, 2 TL 10 kuruş gibi bir rakamla pamuk sattık. Bizler pamuğu sattıktan sona pamuk 3 TL oldu, aracılar kazandı. Elde edeceğimiz ürünün parası direk bankalara borca gidecek. Pamuk bizim milli gelirimiz,kimse bununla oynamasın. Aydın'da bir fabrikamız yok. Buralarda bir iplik fabrikası olsaydı biz pamuğumuzu o fabrikalara daha iyi paralara satardık."dedi.

Pamukta Da Çıkış Yolu Var Mı?

Pamukta da çıkış yolu var mı? Çiftçiler çözümü kendileri aramalılar. Sistemi sorgulayamadıkları sürece çıkış yolu bulunamaz. Çıkış yolu, sisteme, bir başka deyişle dışa bağımlı politikalara tavır göstermekten geçiyor.

Biraz açalım;

  • Mahlıç pamuk kalitesini olumsuz etkileyen en önemli sorunlardan birisi olan tohum çeşitliliği.Buna son verilmeli. Pamuk standardizasyonu konusunda piyasanın ihtiyacı olan kalıcı ve  açık adımlar atılmalı.
  • Pamukla ilgili kurumlar arasındaki yetki karmaşası giderilmeli ve sorumluluklar  açık olarak belirlenmeli.
  • Çiftçilerin tarımsal girdilerinden KDV ve ÖTV alınmamalı.
  • Pamukta da aracıyı devreden çıkartarak kooperatif örgütlenmeyi teşvik edecek ve güçlendirecek önlemler alınmalı, ürettikleri malların KDV’leri düşürülmeli. Çiftçilerin kooperatifler aracılığıyla mallarını pazarlamaları için satış yerleri sağlanmalı.
  • Desteklemeler de istikrarlı bir duruma getirilmeli. Sıfır faizli krediler, tarım dışı sektöre ve büyük çiftçilere değil,  küçük ve orta ölçekli işletmelere verilmeli.
  • Özelleştirilen Tarımsal KİT’ler yeniden kamulaştırılmalı.
  • Güneydoğu’da kooperatifleşmeyle birlikte toprak reformu yapılmalı.
  • Kayıt dışı ekonomiyle etkin mücadele yapılmalı.
  • Kimi ürünlerin borsaları Türkiye’de kurulmalı. Söz gelişi; pamuk,üzüm,fındık  fıstık, kayısı gibi.

Evet,Çıkış Yolu Her Zaman Vardır.


MAKALEYE YORUM YAZIN
Habere Ait Yorum Bulunmamaktadır....

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.