Murat Çepni Asırlık zeytin ağaçlarının kesilmesini Meclis gündemine getirdi

  • Yazdır
  • A
    Yazı Tipi
  • Yorumlar
Murat Çepni Asırlık zeytin ağaçlarının kesilmesini Meclis gündemine getirdi
İzmir Milletvekili Murat Çepni Asırlık zeytin ağaçlarının kesilmesini ve JES'lerin Ege Bölgesi'ne verdiği zararları Meclis gündemine getirdi

İzmir Seferihisar ve Menderes İlçesi, Orhanlı Mahallesi Mevkiinde, Karen Kahramanmaraş Elektrik Üretim A.Ş. tarafından yapılması planlanan Karen JES ve Yardımcı Kaynak (GES+RES) tesisleri projesi ile ilgili Çevresel Etki Değerlendirme sürecinin başladığı ve halkı proje hakkında bilgilendirmek, görüş ve önerilerini almak amacıyla ÇED Yönetmeliğinin 9. maddesi gereğince 27/07/2021 tarihinde Halkın Katılım Toplantısı düzenleneceği İzmir Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından 12 Temmuz 2021 tarihinde duyurulmuştur.   Projenin ÇED süreci devam ederken, izinsiz bir şekilde proje alanında her biri 200-300 senelik olduğu iddia edilen onlarca zeytin ağacı kesilmiştir.  Yüzlerce yıllık zeytin ağaçlarının kesilmesine demokratik kitle örgütleri ve yöre halkı tepki göstermiştir. Zeytinlik alanların enerji,  maden, otoyol, köprü, konut projeleri için imara açılması ve  bu projeler için zeytin ağaçlarının kesilmesi bir kez daha gündeme gelmiştir. 

Türkiye’de zeytin en fazla Ege Bölgesinde yetiştirilmektedir. Projenin yapılacağı Seferihisar ilçesinde halkın büyük kesimi zeytincilik ile geçimini sağlamaktadır. Büyük Menderes Havza İnisiyatifi ve  Ziraat Mühendisleri Odası’nın 2019 yılında düzenlediği “JES’in Tarıma, Sağlığa ve Çevreye Etkileri” konulu panelde,  jeotermalden çıkan zehirli akışkanların toprağı zehirlediği, kuyular açılırken 110 desibel üzerinde çıkan sesin kulak ve sinir hastalıklarına yol açtığı, boruların görüntü kirliliği oluşturduğu,  JES’in havaya saldığı buharın yoğun CO2, metan gazı, bor, arsenik ve en tehlikeli sınıfta yer alan hidrojen sülfür gazı içerdiği bunların da insan sağlığına, canlıların yaşamına, bitkilere zarar verdiği,  başta zeytin olmak üzere tarımsal üretimde verim kaybına ve çeşitliliğinin azalmasına  neden olduğu ortaya konmuştur. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Su Yönetimi Genel Müdürlüğü, İzmir ve Manisa Valiliklerine 14 Ağustos 2017 tarihinde gönderdiği yazıda, Gediz Havzası yeraltı sularında yapılan çalışmalarda jeotermal faaliyetlerin yoğun olarak gerçekleştirildiği alanlarda arsenik başta olmak üzere metal ve yarı metal oranlarının içme/kullanma sularında limitlerin çok üstünde olduğu belirterek, havzadaki yeraltı suyu kütlelerinde jeotermal ve madencilik faaliyetlerine yeni izin ve ruhsatların verilmemesi gerektiğini belirtmiştir. Zeytin, kurak  koşullara dayanıklı bir ürün olmasına karşın,  küresel iklim krizi sürecinde yağış ve sıcaklık değişikliklerinden en fazla etkilenen tarım ürünleri arasında yer almaktadır. Geçen yıla göre yağlık zeytin üretiminde  yüzde 40’lık bir düşüş yaşanmıştır. Ege Bölgesi’nde zeytinlik alanlarda ve  zeytinlik alanlara yakın yerlerde kurulan  JES’ler in zararları nedeniyle ağaçlar kurumakta,  zeytinde üretim kaybı yaşanmakta ve zeytinin  kalitesi giderek azalmaktadır.

Şirketin hukuksuza yaptığı zeytin ağaçlarının kesimi,  3573 Sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkındaki Kanun'un  28.2.1995 tarih ve 4086 Sayılı Kanun'la değişik 17 inci maddesi hükmüne istinaden hazırlanan Zeytinciliğin Islahı Yabanilerinin Aşılattırılmasına Dair Yönetmelik’e göre  aykırılık teşkil etmektedir.  Ayrıca, yönetmeliğe göre zeytinlik alanlarda jeotermal yatırımların olurunun idarenin yetkisine vermesi de anlaşılamamaktadır. Enerji şirketleri, Seferihisar’da yasalara uymadıkları gibi, proje alanındaki zeytin ağaçlarını sökerek,  alanın zeytinlik  vasfının yok edilmesine çalışmaktadırlar. Şirketin, ÇED süreci sonuçlanmadan faaliyetlerin başlaması, yüzyıllık zeytin ağaçlarının kesilmesi, halkın yaşam alanına, geçim kaynağına ve sağlığına telafisi imkânsız zararlar vermektedir.  Anayasa’nın 56. Maddesinde yer alan  “Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların ödevidir.” Hükmü gereği,  bölgede JES projelerin durdurulması gerekmektedir. HDP İzmir Milletvekili ve Çevre Komisyonu Üyesi Murat Çepni, konuyu önergeler vererek  Meclis gündemine getirmiştir. Çepni, ilgili  Bakanlıklara şu soruları yöneltmiştir.

Çevre ve Şehircilik Bakanı’na sorular;

1- Seferihisar Orhanlı Mahallesi mevkiinde kaçak olarak zeytin ağaçlarının kesildiği Bakanlığınız bilgisi dâhilinde midir? ÇED süreci devam ederken faaliyete başlayan şirket hakkında yaptırımınız olacak mıdır? 

2- Jeotermal enerji santrallerinin bir bütün olarak çevreye, insan sağlığına, canlı yaşamına tarım alanlarına verdiği zararların tespitine ilişkin Bakanlığınızın bir çalışması olmuş mudur? Bu konuda demokratik kitle örgütleri ve ilgili kurumlarla işbirliğiniz var mıdır?

3- Jeotermal enerji santrallerinin neden olduğu çevre sorunları ve halk sağlığı için bütüncül çözüm geliştirmekte misiniz? Bu konuda çalışmanız varsa kamuoyu ile paylaşacak mısınız?

4- Jeotermal enerji santrallerinin,   tarım alanlarına ve yerleşim alanlarının yakınına kurulmasına neden izin verilmektedir? JES’lerin bu alanların dışına kurulması için Bakanlığınızın çalışması olacak mıdır? 

5- Ege Bölgesi’nde JES’lerin denetimi ne sıklıkla ne şekilde yapılmaktadır? Denetimler sonucunda yönetmeliklere aykırı işleyişi olan şirketlere ne tür yaptırımlar uygulanmıştır?

6- Halkın dengeli ve sağlıklı çevrede yaşaması, tarım alanlarının korunması için JES projelerinin durdurulması için girişiminiz olacak mıdır? Bu konuda ilgili Bakanlıkla işbirliği yapacak mısınız?

7- Seferihisar’da kesilen zeytin ağaçları için yöre halkı ve demokratik kitle örgütleri mücadele vermekte, hak arayışına girmektedir. Bakanlığınız halkın JES’lere karşı tepkilerini dikkate alınmakta mıdır?

Tarım ve Orman Bakanı’na sorular;

1-  Yasal olarak proje başlamadan Seferihisar Orhanlı Mahallesi mevkiinde asırlık zeytin ağaçlarını kesen şirkete Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılanması Kanunu’na muhalefetten hangi yaptırımlar uygulanacaktır?  Bu yaptırımlar katledilen onlarca zeytin ağacını telafi edecek midir?

2- Şirketin izin almadan, hukuksuz bir şekilde zeytin ağaçlarını kesmesi ilgili kurum ve kuruluşların denetim eksikliğinden ya da bu tür kesimlere göz yummasından mı kaynaklanmaktadır? 

3- Ege bölgesinde bulunan Jeotermal enerji santrallerinin çoğu zeytinlik alanlarda ya da yakınlarında kurulmuştur. Bakanlık olarak JES’lerin tarımsal üretime verdiği zararlar konusunda incelemeleriniz olmuş mudur? Tarımsal üretimde zararların engellenmesi için projeleriniz var mıdır? Bunları kamuoyu ile paylaşacak mısınız?

4-  Son 5 yılda Seferihisarda ve Türkiye genelinde, il müdürlüklerinden izin alınarak kaç   zeytin ağacı kesilmiştir?  Kaç zeytin ağacı izin alınmadan kesilmiştir? İzinsiz kesim yapanlar hakkında Bakanlığınızın yaptırımı olmuş mudur?

5- Zeytinciliğin geliştirilmesi ve desteklenmesi acısından,  zeytin ağaçlarının kesilmesini kesin olarak yasaklamak için bir çalışmanız olacak mıdır?

6- Mevcut yasalar zeytin ağaçlarının kesimini engellemediğine göre, yasaların caydırıcı olması için,   mevcut cezaları arttırmayı yönelik düzenlemeler yapacak mısınız?

7- Ege Bölgesinde, JES’ler nedeniyle üretim yapamayan ve yaşam alanlarını terk etmek zorunda kalan yöre halkının mağduriyetini gidermeye yönelik Bakanlığınızın bir çalışması var mıdır? Bakanlığınızın son beş yılda JES’lerin neden olduğu mağduriyetleri  gidermek için  yöre halkına ne tür desteği olmuştur?

8- Bölgede faaliyet yürüten şirketler, son beş yılda Ege bölgesinde illere göre kaç zeytin ağacı dikmiştir?

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı’na sorular

1- Bilim insanlarının, demokratik kitle örgütlerinin ve ilgili kurumların yaptığı araştırmalar ve açıklamalar;  JES’lerin doğaya, insan sağlığına, tarım alanlarına, yeraltı ve üstü su kaynaklarına, yaşam alanlarına verdiği zararları ortaya koymaktadır.  İzmir Seferihisar ilçesinde JES kurulması için  izni verilmesinin gerekçesi nedir?

2- Bölgede JES’lerin neden olduğu sorunlar telafi edilmeden,  yeni ruhsatlar vermeyi düşünüyor musunuz?

3-  Halktan yana politikalar üreterek, yaşam alanlarında ve tarım alanlarında enerji şirketlerinin faaliyetlerinin yasaklanmasına dair bakanlığınızı  çalışması var mı?

4- Ege Bölgesinde  illere göre faaliyet gösteren kaç adet JES bulunmaktadır? Kaç JES projesi ruhsatı daha verilecektir?


  • 0
    SEVDİM
  • 0
    ALKIŞ
  • 0
    KOMİK
  • 0
    İNANILMAZ
  • 0
    ÜZGÜN
  • 0
    KIZGIN
Söz konusu düzenlemelerden derhal vazgeçilmelidir.Önceki Haber

Söz konusu düzenlemelerden derhal vazgeç...

Halk iradesine saygı ve köklü demokrasi ile aydınlanıp, büyüyeceğizSonraki Haber

Halk iradesine saygı ve köklü demokrasi...

Başka haber bulunmuyor!